Lütfen bekleyin.. Lütfen bekleyin..
Ernesto Che Guevara, tıp doktoru olmasına rağmen yaşamını dağlarda geçiren biri. Küba devriminin lideri ve Latin Amerika’nın ‘Kahraman’ olarak nitelendirdiği simgelerinden biri.
Geçtiğimiz günlerde Ernesto Che Guevara ile ilgili bir tartışma yaşandı.
Tartışmanın fitilini ateşleyen isim, TBMM Başkanı İsmail Kahraman oldu.
Rize Belediyesi tarafından bu yıl ilk kez ‘Rize'nin Fethi’ adı altında gerçekleştirilen kutlamada konuşan Kahraman, şunları söyledi; “Dev-Lis var. Yani Liseli Devrimciler. Che Guevara'nın gömleklerini giymişler. Che 39 yaşında öldürülen, bizzat kendisinin infazlar yaptığı bir katil kişilik. Bir gerilla. Bolivya'da, Küba'da, Güney Amerika'da faaliyette bulunan bir eşkıya benim liseli gencimin yakasında, göğsünde olamaz. Olmamalı. Bağı yok benimle. Köküm bir değil. Tarihim bir değil. Benim kendi tarihim ve insanlarım var. Onlarla övüneceğim. Garip. Fatih'i Dünya tanıyacak ama Türkiye tanımayacak.”
İşte bu sözler bir tartışmanın başlangıcı oldu.
Küba Cumhuriyeti Büyükelçiliği, Kahraman’ın Küba devriminin lideri ve simgesi Ernesto Che Guevara’nın hakkında sözlerine tepki gösterdi.
Küba Cumhuriyeti Büyükelçiliği, Guevara’nın kişiliğine yönelik söylenen sözler için endişe ve üzüntü duyduklarını belirtti.
Büyükelçilik, Küba’nın ve Latin Amerika’nın simgesi olan biri için kullanılan ifadelerin kabul edilemez olduğunu belirterek, “Sarfedilen kelimeler, Küba ve Türkiye parlamentoları ve halkları arasındaki kardeşlik, dayanışma ve saygı ruhunu yansıtmamaktadır. Che Guevara Küba, Latin Amerika ve tüm dünyanın siyasi, tarihsel ve kültürel mirasının bir parçasıdır” dedi.
Liseli bir grup öğrenci ile önceki akşam Atatürk pakında oturup konuşurken, bu tartışma gündeme geldi.
Öğrencilerden birinin başında bir bere vardı. Bu bereyi neden giydiğini sordum, “Bir arkadaşım takıyordu, hoşuma gitti ben de aldım” dedi.
Bu berenin Arjantinli devrimci Ernesto Che Guevara’nın simgesi olduğunu söylediğimde ise şaşırdı.
Ernesto ‘Che’ Guevara, kısaca Che Guevara ya da el Che, Tıp eğitimi alırken Latin Amerika'yı baştan aşağı dolaştı ve bu sayede birçok insanın karşı karşıya kaldığı yoksulluğu doğrudan gözlemleyebildi.
Bu deneyimler sonucunda bölgedeki ekonomik eşitsizliği ortadan kaldırmanın tek yolunun devrim olduğuna inanarak Başkan Jacobo Arbenz Guzmán'ın önderliğinde Guatemala’nın sosyal devrimine katıldı.
25 Kasım 1956’da Tuxpan, Veracruz’dan Küba’ya doğru yola çıkan Granma yatında Kübalı olmayan tek kişi Guevara’ydı. Karaya çıkar çıkmaz Batista’nın askerlerinin saldırısına uğrayan ekibin yarısı hemen orada veya yakalandıktan sonra öldürüldü.
Guevara, bu çatışmada kaçan bir yoldaşının düşürdüğü cephaneyi almak için tıbbî malzeme çantasını bıraktığını ve o ânı, doktordan savaşçıya dönüştüğü an olarak hatırladığını yazar. Hayatta kalan 15-20 isyancı kaçarak Sierra Maestra dağlarına saklanır ve Batista rejimine karşı gerilla savaşına girişir. Yoldaşları tarafından cesareti ve askerî yeteneği nedeniyle saygı gören Guevara isyancılar arasında bir lider, bir Comandante olur.
Bir süre sonra 1959 yılında Küba'da yönetimi ele geçiren Fidel Castro'nun askeri nitelikli 26 Temmuz Hareketi'nin bir üyesi oldu. Yeni hükümette çeşitli önemli görevlerde bulunduktan, gerilla savaşı teorisi ve uygulamaları üzerine makaleler ve kitaplar yazdıktan sonra diğer ülkelerdeki devrimci hareketlere katılmak üzere 1965 yılında Sağlık bakanlığı görevini bırakarak Küba'dan ayrıldı.
İlk olarak Kongo-Kinşasa'ya (sonraları Kongo Demokratik Cumhuriyeti) daha sonra da CIA ve Amerikan Ordusu Özel Harekât Birlikleri'nin ortak operasyonu sonrası yakalanacağı Bolivya'ya gitti.
Guevara 9 Ekim 1967'de Vallegrande yakınlarındaki La Higuera'da Bolivya Ordusu'nun elindeyken öldürüldü.
Son saatlerinde yanında bulunanlar ve onu öldürenler, yargısız infaz edildiğine tanıklık etmişlerdir.
Ölümünden sonra Guevara dünya üzerinde sosyalist devrimci hareketlerin sembolü haline gelmiştir. Guevara'nın Alberto Korda tarafından çekilen fotoğrafı ‘dünya üzerindeki en ünlü fotoğraf ve 20. yüzyılın sembolü’ olarak nitelendirilmiştir.
Beğenir veya beğenmezsin, ama bir ülkenin değeri ve simgesi ise saygı duyarsın.
Bu, bir ülkenin bayrağı olur, lideri olur veya kahramanı olur.
Tıpkı Atatürk gibi.
Atatürk bu ülkenin bugünlere gelmesinin yegane sebebi ve lideri. Türkiye için Atatürk ve devrimleri çok önemli. Aynı şekilde Küba içinde Ernesto Che Guevara aynı önemi taşıyor.
Küba Devleti, Guevara’nın anısını ayakta tutmak için ülke çapında sayısız heykel ve sanat eseri yaptırdı, okulları, işyerlerini, kamu binalarını, ilan panolarını ve paraları Guevara’nın resimleriyle donattı. Ülkedeki tüm çocuklar her okul gününe ‘Komünizm için öncüler, Hepimiz Che gibi olacağız’ andıyla başlar.
Kendi ülkesinde bir ‘Kahraman’ olarak görülen bu kişiyi ‘Katil’ olarak tanımlamak doğru değil.
Belki her türlü eleştirebilirsin, ancak hakaret etme hakkı kimsede olmamalı.
Spot: Atatürk bu ülkenin bugünlere gelmesinin yegane sebebi ve lideri. Türkiye için Atatürk ve devrimleri çok önemli. Aynı şekilde Küba içinde Ernesto Che Guevara aynı önemi taşıyor.
